AFILS - academy for inspirational leadership
10.jpg

Archive for januari, 2012

De wijze les van Henk

Een zwerver

Afgelopen zomer ging ik met Lois, mijn oudste dochter met de trein naar Artis in Amsterdam. Voordat wij daar naar toe gingen, wilde zij eerst nog even naar de Bijenkorf. Dus liepen wij vanaf het Centraal Station over het Damrak langs de Beurs naar de Bijenkorf. Opeens komt Lois dichter tegen mij aanlopen wanneer zij een zwerver ziet. De man ziet er onverzorgd uit, zit met zijn rug tegen een muur, met een verzameling lege wijnflessen en blikjes bier om zich heen.

De conclusie van Lois

‘Hij heeft zeker zijn opleiding niet afgemaakt’, zei Lois. ‘O’, zei ik, ‘waar baseer je dat op ?’ Nou, dat was volgens Lois wel duidelijk. ‘Jij zegt altijd, wanneer je uitstekend je best doet op school, en steeds verder leert, kan je veel makkelijker een goede baan krijgen en daardoor veel geld verdienen. Dus als ik hem zo zie zitten, denk ik niet dat hij erg lang op school heeft gezeten!’ ‘Dat klinkt heel logisch’ zei ik, ‘en toch is het mogelijk dat er iets heel anders aan de hand is. Soms ziet de werkelijkheid er heel anders uit dan de realiteit’.

‘Oh ja’, zei Lois, ‘hij heeft duidelijk een goede opleiding, een leuke baan en een goed inkomen, en daarom kiest hij ervoor om op straat te leven !’ ‘Nou’ zei ik, ‘je zult gek opkijken, maar veel zwervers kiezen er inderdaad bewust voor om op straat te leven in plaats van bijvoorbeeld onderdak te zoeken bij het Leger des Heils’. ‘Tuurlijk’, beaamt mijn dochter licht spottend, ‘dus volgens jou heeft hij zijn opleiding afgemaakt en kiest er dan bewust voor om op straat te leven. Dat geloof ik echt niet. Weet je wat, we gaan hem vragen wat voor opleiding hij heeft, waarom hij hier zit en waar hij ’s nachts slaapt!’

Vragen stellen

Oeps, nu werd ik op subtiele wijze door Lois uit mijn comfort zone gebracht. Ze ziet mij duidelijk twijfelen en stelt onmiddellijk voor om hem geld te geven, zodat hij eten kan kopen. ‘Ik heb een beter idee’ zei ik, ‘laten we aan de overkant gaan zitten op het terras en hem daar wat te eten en drinken aanbieden, dan kun jij je vragen stellen’. Dus bood ik de beste man aan om bij ons aan de overkant te gaan zitten op het terras omdat wij hem een paar vragen wilden stellen. ‘Sodemieter op !’ zei hij. Maar toen ik hem tevens een lekkere maaltijd en iets te drinken (een biertje graag) aanbood, wilde hij wel meekomen.

Henk komt los

Wijze lesHenk, zo bleek hij te heten, bestelde een enorme tournedos met frites en salade en een karafje bier (karafje bleek een ander woord voor liter te zijn). Al etend en drinkend begon hij spontaan onze vragen te beantwoorden. Hij kon altijd heel goed leren, maar volgens zijn vader was hij “Meneer de Professor met twee linker handen”. Zijn vader was een echte ambachtsman en werken met je handen was volgens hem het nobelste wat er is. In feite vond zijn vader Henk maar een onbenul.

‘Ik ben zelfs naar de HEAO gegaan, maar die ouwe interesseerde zich totaal niet voor mij. Bovendien zag ik er niet uit. We hadden het niet breed thuis en mijn oudere broer kreeg af en toe nieuwe kleren, die steeds doorgegeven werden aan de jongere broers, totdat ik als laatste van vijf aan de beurt was. Kortom, ik liep in kleren van een jaar of vijf oud, totaal uit de mode en volledig versleten. In die tijd kreeg ik ook de naam Nobody op school’.

Nobody

‘Dat ik een Nobody was, werd al snel bevestigd toen ik voor het eerst ging werken. Ik had gesolliciteerd bij een internationaal bedrijf, ik spreek namelijk vier vreemde talen behoorlijk goed, en werd onmiddellijk aangenomen. Op de eerste werkdag heeft de pont over het IJ in Amsterdam door een mankement vertraging en kwam ik tien minuten te laat’. ‘Met zulke losers als jij willen wij niets te maken hebben’, zei mijn inmiddels ex baas, en ik was al ontslagen voordat ik begonnen was. ‘Ik dacht bij mezelf, krijg allemaal de klere en ik ben mij gaan bezatten in de kroeg. En dat heb ik vervolgens een paar weken achterelkaar volgehouden’.

‘In die periode had ik een vriendin die ook nog zwanger van mij was. Een moordwijf ! Maar ja, aangezien ik behoorlijk zoop, zette zij mij op gegeven moment aan de kant: ‘Je kunt wel zuipen maar niet werken en voor ons kind zorgen, dus lazer maar op, Mister Nobody !’ Ik was inmiddels begin twintig en had al mijn hele leven de bevestiging gekregen dat ik een Nobody ben, zei Henk.

Een wijze les

Lois en ik waren inmiddels behoorlijk onder de indruk. Het was duidelijk dat Henk een overtuiging had opgebouwd dat hij niets waard is in het leven. Het heeft voor hem geen zin meer om nog iets van zijn leven te maken. Hij wil zijn problemen niet meer oplossen en het opnieuw proberen. Hij heeft de moed opgegeven. Hoe is het toch mogelijk dat zo’n man, met een behoorlijk stel hersens, een prima opleiding, en nota bene vier vreemde talen spreekt, zo’n zelfbeeld heeft en niet meer gelooft in zijn mogelijkheden ? Hij heeft die overtuiging gevormd door opvoeding en persoonlijke ervaringen. Het enige wat hem nog rest, is de fles.

Opeens verheft hij zijn stem. Hij kijkt mijn dochter aan en zegt: ’Ik heb een wijze les geleerd, wijfie, laat je nooit wijsmaken dat je niets waard bent of een Nobody. Voor je het weet, beland je net als ik in de goot. Laat anderen nooit jouw eigenwaarde of zelfvertrouwen vernietigen. Dat is het enige wat je hebt en wat telt !’ Henk stond vervolgens op, bedankte ons voor de heerlijke maaltijd en het biertje en liet Lois en mij redelijk uit het lood geslagen achter op het terras. We keken elkaar aan, gaven elkaar een dikke knuffel en gingen stilzwijgend met de tram naar Artis.

Show Buttons
Hide Buttons